Gendergelijkheid is niet gewoon een kwestie van tijd. Het is hard werk, ook- en ook vooral - tijdens een crisis.

Onze maatschappij wordt deze dagen zwaar op de proef gesteld. Al onze aandacht gaat uit naar het bestrijden van het coronavirus. Maatregelen worden genomen om het virus in te dijken. Er wordt van ieder van ons een inspanning verwacht. Het is een van de crisissen die de geschiedenisboeken zal halen, en we zitten er middenin.

Een crisis brengt opportuniteiten met zich mee, maar ook uitdagingen. En op sommige vlakken lijkt het alsof we het maar niet leren. Zeker op gebied van gendergelijkheid. Waar een crisis een opportuniteit zou kunnen zijn om solidair te zijn en ieders belang te bekijken, maken we dezelfde fouten als in het verleden en wordt de genderkloof alleen maar groter. Velen onder ons geloven dat gelijkwaardigheid tussen mannen en vrouwen en het verdwijnen van het verschil in sociale status gewoon een kwestie van tijd is, maar niets is minder waar. Het verleden leert ons dat het pad naar gelijkwaardigheid tussen mannen en vrouwen een golvend pad is en we waarschijnlijk nog niet teruggekeerd zijn naar het hoogste punt in de geschiedenis. De verandering naar gendergelijkheid is traag en een crisis of oorlog kan ons gemakkelijk jaren teruggooien in de tijd. Dit pijnlijke patroon wordt ook zichtbaar in tijden van Corona.

Vrouwen zullen economisch langer last hebben van de pandemie 

Vrouwen worden harder getroffen dan mannen door de pandemie. Niet door hun sterftecijfer, want daar is het patroon eerder andersom, maar vooral door hun slechtere economische positie. De internationale Arbeidsorganisatie (IAO) verklaart dit vanuit het feit dat vrouwen vaak minder verdienen, minder sparen, de meest onzekere jobs hebben en het vaakst al in armoede leven. De gevolgen van de gezondheidscrisis, die een economische crisis op gang zet, zullen nog jaren voelbaar zijn voor deze groep. En dat terwijl vrouwen net het meest in de frontlinie staan in deze gezondheidsstrijd door hun oververtegenwoordiging in de zorgsector. Wereldwijd maken vrouwen 70% van de zorgsector uit, in België is dat zelfs meer dan 80%.

Meldingen van familiaal en partnergeweld schieten de lucht in

Wereldwijd wordt er een forse stijging gedocumenteerd van gendergebaseerd huiselijk geweld in tijden van #blijfinuwkot. Een rapport van UNWomen documenteert een stijging van 30% van meldingen over huiselijk geweld in Frankrijk sinds de lock-down op 17 maart. Ook zo in vele andere landen zoals Cyprus, Singapore, Canada, Duitsland, Spanje, UK, US en Maleisië. Nochtans had de overheid van dit laatste land uitdrukkelijk via richtlijnen meegegeven aan alle vrouwen om niet te zeuren bij hun man in tijden van lock-down en hun als extra tip gevraagd zich mooi op te maken als ze thuis zijn. Kwestie van het gezegde “sois belle et tais-toi” te blijven eer aandoen, ook in tijden van crisis. Nee, serieus, ook al hebben we in België op dat gebied niet vaak te klagen, ook hier stijgen de meldingen naarmate de maatregelen langer duren. De Vlaamse hulplijn registreerde al 70% meer oproepen. We mogen er dus niet blind voor zijn. En ook al bestaan er ook gewelddadige vrouwen, de meerderheid van geweldplegers blijven mannen. Het is niet nodig te zeggen dat genderongelijkheid een van de belangrijke oorzaken is van huiselijk geweld tegen vrouwen. Hoe lager de sociale status van een vrouw vergeleken met de man, hoe hoger het seksueel en fysiek geweld tegen vrouwen in deze maatschappij. Of, hoe hoger het machogehalte van een cultuur, hoe meer gendergebaseerd geweld. Het zal je maar overkomen, net nu je gevraagd wordt om in je kot te blijven.

Verworven rechten worden teruggedraaid 

Op plekken zoals Ohio, Texas en Alabama in de Verenigde staten hebben ze onder het mom van “niet essentiële ingrepen” zorgverlening bij abortus on hold gezet. De crisis wordt als het ware op deze plekken gebruikt om een eigen “conservatieve” agenda door te voeren en de vrouw haar recht te ontnemen over het beslissen over eigen lichaam. De gevolgen van het uitstellen of schrappen van deze zorg zijn niet terug te draaien. Niet alleen zullen er meer ongewenste kinderen op de wereld komen, ook zullen een deel van de abortussen nu plaatsvinden in het illegale circuit, in onveilige omstandigheden.  

Hoog tijd om het anders aan te pakken – Het ligt in ons bereik 

Laat ons dus eens deze crisis juist aanpakken in plaats van steeds dezelfde fouten te maken. Het zou mooi zijn moesten we over enkele jaren terugkijken en het gevoel hebben dat er ook veel goeds gebeurd is in deze periode en we de kansen niet hebben laten liggen. Of zoals vaak gezegd wordt, never waste a good crisis. Dit is hét uitgelezen moment om een sprong voorwaarts te zetten, ook op gebied van gendergelijkheid.

Voor beleidsmakers is het niet de tijd om verworven rechten van vrouwen terug te draaien. Het is wel de tijd om te zorgen dat de rechten gerespecteerd blijven worden. Het is ook de tijd om niet alleen gedrag te definiëren met betrekking tot hoe het virus in te dijken maar ook met betrekking tot hoe we verwachten dat zowel mannen als vrouwen zich tegenover elkaar dienen te gedragen. Stress, spanning en de lock-down zijn misschien een verklaring, maar ze zijn allerminst een geldig excuus om partnergeweld te rechtvaardigen. Reclame voor de hulplijnen helpt, maar wat meer directief zijn rond het gewenste gedrag pakt het probleem bij de basis aan in plaats van naar genezing te moeten werken. Dat doen we toch ook zo met het virus.

Voor bedrijven is nù het moment om zich vertrouwd te maken met een flexibele werkmaatschappij. Waar het tot een maand geleden nog te veel de norm was om je te verantwoorden waarom je flexibel wilde werken zouden in de toekomst flexrollen de standaard moeten zijn. Een verandering in mindset rond flexibiliteit is belangrijk om de weg vrij te maken voor gelijke kansen voor partners die beiden een carrière willen nastreven. Daarnaast kan het bedrijven ook helpen om hun werkkrachten en kostenstructuur op een flexibele manier te managen. Een win win dus.

Voor opvoeders is het een uitgelezen kans om de juiste boodschappen mee te geven aan hun kinderen. Toon dat mannen net zo goed als vrouwen thuiswerk met zorg kunnen combineren. Doe elk je deel. Leer je zonen net zoals je dochters dat verpleging geen vrouwen job maar een helden job is, bereikbaar en evenwaardig voor iedereen. Tenslotte, geef allen het goede voorbeeld. Respecteer elkaar, ook in uw kot. Als we elk ons gedrag ten gunste van gendergelijkheid veranderen kunnen anderen volgen. We hebben ook nu de uitgelezen kans om de dubbele (ongelijke) standaard rond jongens en meisjes, mannen en vrouwen weg te nemen. Het ligt zonder twijfel in ons bereik. Laat ons samen positief de norm herschrijven rond gender(on)gelijkheid!


https://www.linkedin.com/pulse/gender-equality-just-matter-time-hard-work-also-especially-kenis/


Gendergelijkheid is niet gewoon een kwestie van tijd. Het is hard werk, ook- en ook vooral - tijdens een crisis.

{{ popup_title }}

{{ popup_close_text }}

x